Mbërritën në atdhe eshtrat e Dom Nikollë Kaçorrit 

U rikthye në atdhe pas 94 vjetësh. Eshtrat e Imzot Dom Nikollë Kaçorrit, një prej figurave më të rëndësishme të lëvizjes për pavarësinë e Shqipërisë, mbërritën në Rinas, dje në orën 15:00, ndërsa janë pritur me nderime nga dhjetëra qytetarë e të afërm të tij. Pas ceremonisë së thjeshtë, të organizuar nga vetë kisha katolike, në Rinas eshtrat janë nisur drejt Durrësit, ku do të rivarrosen me datë 13 shkurt, në ambientet e Kishës katolike të qytetit bregdetar, pas një ceremonie përkujtimore, e cila do të mbahet në sheshin “Liria”. Kërkesa për riatdhesimin e eshtrave në Shqipëri është bërë nga Kisha Katolike e Durrësit, e cila u ka drejtuar një kërkesë autoriteteve austriake. Eshtrat e Imzot Kaçorrit preheshin në Vjenë të Austrisë, por pas një kohe të gjatë përpjekjesh dhe me ndihmën e familjes Kaçorri, që jeton në Shqipëri dhe Kanada, me përkrahjen e ambasadës shqiptare në Vjenë, me ndihmën e veçantë e autoriteteve austriake, të cilat mbuluan edhe shpenzimet e këtij procesi, më në fund u bë i mundur kthimi në atdhe. Një kontribut të veçantë për riatdhesimin e eshtrave kanë dhënë dhe anëtarë të Misionit Katolik Shqiptar nën drejtimin e meshtarit dom Pren Kola. Imzot Dom Nikollë Kaçorri, ishte figurë kryesore në lëvizjen kombëtare për pavarësi. Nënkryetar i qeverisë së Vlorës l9l2, një personalitet i spikatur i kishës katolike, sekretar i Argjipeshkvisë së Durrësit, me qendër asokohe në Delbnisht të Kurbinit, ku shërbeu për njëzet vjet, duke pasur në administrim dhe kishat e famullitë e Kthellës, Selitës dhe Lurës. Mori pjesë në Kongresin e Manastirit në vitin 1908, ku u vendos për alfabetin e gjuhës shqipe, përkrah Fishtës dhe personaliteteve të tjera të kohës. Në vitin l909, mori pjesë në Kongresin Kombëtar të Elbasanit, ku u diskutuan probleme të shkollës shqipe. U nda nga jeta në Vjenë, në vitin l9l7, pas një sëmundjeje të rëndë në moshën 55-vjeçare. 

Gazeta Panorama

10 Shkurt 2011             

Kullat e jugut

 Ermir Hoxha         07/02/2011

 Qendra Rajonale e Trashëgimisë Sarandë, ka përfshirë në 116 monumente të kategorisë së parë që ka nën administrim disa banesa karakteristike të Delvinës 

Prej një farë fame që gëzojnë kullat e veriut, me ato arakteristikat që kulmojnë në të qenit heroike, një konotacion që në fakt përmblidhen dhe tipare të tjera si besa, mikpritja, burrëria, trimëria, etj., të vjen të pyesësh nëse dhe jugu i ka të tilla.

Në shikim të parë, duket se kështu është, por në zhargonin e profesionistëve të fushës, të cilat ngrehinat e gurta të jugut, karakteristike sidomos për zonën e Delvinë-Sarandës, i klasifikojnë thjesht si shtëpi karakteristike, gjigande për nga madhështia dhe funksionaliteti.

Në këtë aspekt për shembull, veçohen ambientet apo dhomat e shërbëtorëve e hyzmeqarëve, të cilat nuk mund hasen në kullat e veriut, siç nuk hasen frëngjitë në ato të jugut. Kjo diferencë, sikur i bënë më të paqme këto të dytat, ndërsa grandioziteti i përgjigjet më tepër salltanetit, parasë së madhe, agallëkut, bejlerllëkut, ndryshe nga ç'mund u përgjigjen ato të veriut treguesit të forcës, vitales, heroikes.

Qendra Rajonale e Trashëgimisë Sarandë, në 116 monumente të kategorisë së parë që ka nën menaxhim, një pjesë prej tyre janë dhe banesat karakteristike të zonës, ku veçohet Konispoli me banesën e Hame Takos, të Beqo Zenunit, të Alush Takos, të Maze Gaxhait, të Dino Omerit, ish-spitalin dhe banesën e vëllezërve Koqini.

Po ashtu, janë zgjedhur për të qenë monumente të Kategorisë së Parë dhe nga një banesë në Vagalat, Sopik e Janjar. Këto banesa, disa janë të braktisura e disa ta banuara, gjithnjë nën vëzhgimin e autoriteteve lokale të trashëgimisë, ndërkohë që dëmin më ta madh duke pësuar një rrënim të dhimbshëm e kanë pësuar banesat karakteristike të Dizdarajve në fshatin Rusan të Delvinës.

Por një resurs i madh i kësaj pasurie të trashëgimisë, është dhe lagja Llakë në Delvinë, që autoritetet bashkiake lokale në bashkëpunim me Qendrën Rajonale të Trashëgimisë, kanë vendosur t`ia bëjnë hyzmetin për t`i klasifikuar dhjetëra banesa karakteristike të kësaj lagjeje, si Monumente të Kategorisë së Parë.

Ato aktualisht janë me status "mbrojtje paraprake", një fazë e parë kjo para kategorizimit së synuar, nëse do jetë i tillë pas mbledhjes së të dhënave për plotësimin e kritereve, ku ndër to është dhe vjetërsia e tyre që duhet të jetë mbi 100-vjeçare, si dhe veçoritë e konstruktit, arkitektura dhe teknika e ndërtimit. Disa prej këtyre banesave ndodhen tërësisht të braktisura prej ikjes së të zotëve të tyre në emigrim, të cilat shkojnë drejt një rrënimi të pashmangshëm.

Ndërsa disa të tjera që banohen ende, u janë adoptuar elementë të modës në përpjekje për meremetime të pjesshme, siç janë kasat prej duralumini në dyer e dritare apo dhe ndonjë shtojcë a arnim prej betoni, që ua ka cenuar rëndë origjinalitetin.

Sakaq, Delvina zotëron dhe një resurs të madh trashëgimie, ndonëse nuk mundet ta ketë në mbrojtje zyrtarisht si vlerë monumentale, që është ajo e godinave karakteristike dykatëshe në qendër të qytetit.

Nuk mundet ta ketë, sepse sipas Qendrës Rajonale të Trashëgimisë, ato godina nuk plotësojnë disa kritere, siç një prej tyre, vjetërsinë. Megjithatë, ato ruajnë një efekt aparencial të magjishëm me karakteristikat e tyre dhe për qytetin shërben si një element i fortë identitar. Për këtë arsye, shumë banorë të Delvinës, nga 30-ta e sipër, "qajnë me lot", prishjen e të tilla godinave në vitin 1987, për t`u ndërtuar në vend të tyre një rresht pallatesh të përzishme "enveri", që ata e konsiderojnë si një "`97 urbanistike" për qytetin.

Po kështu "qajnë" dhe prishjen e godinave të pazarit karakteristik, me nam për gjithë zonën e Labërisë e një pjesë të mirë të jugut të Shqipërisë, duke mbetur të muzeuara përveçse në foto të ndryshme, edhe në imazhet e filmit "Historiani dhe kameleonët". Ato që kanë mbetur, po ashtu janë arnuar me duralumin. E megjithatë, mbeten një kujtesë e vyer për qytetin; një fotografi reale e një të shkuare të nurshme, të sojshme.

Gazeta Shekulli

"Masakra e Tivarit", Mesila Doda: Ja si do të hetohet

TIRANË- Nismëtarja e komisionit hetimor për Masakrën e Tivarit, Mesila Doda, ka shpjeguar dje se si do të funksionojë ky komision dhe mënyrën se si do të veprohet nëse zbulohen përgjegjës konkretë. Në një intervistë për "Shekullin" ajo ka pohuar se për secilin person që rezultoi i implikuar, do të bëhet kallëzim penal në prokurori. Sipas deputetes demokrate, faktet nga zbardhja e drejtë dhe e paanshme e kësaj ngjarjeje të ndodhur 65 vjet më parë në të cilën janë vrarë mijëra shqiptarë të Kosovës do i kalojë historisë. Lidhur me kundërshtitë e opozitës për të qenë pjesëmarrëse në këtë komision hetimor, deputetja Doda i bën thirrje kolegëve të saj socialistë që të shkëputen nga e kaluara. Ajo theksoi se shteti shqiptar, ka gjithë të drejtën dhe detyrimin moral dhe ligjor të hetojë këtë ngjarje.


Zonja Doda. Ju jeni një nga nismëtaret e komisionit hetimor për Masakrën e Tivarit. Përse është i nevojshëm një hetim i tillë në një kohë kur kanë kaluar 45 vjet nga kjo ngjarje?
Besoj se Shqiptarët kanë nevojë të dinë mirë të vërtetat e tyre. Kjo është një ngjarje, e cila për nga madhësia është në përngjasim të llahtarëve të mëdha njerëzore si Sebrenica, Katyn-i, apo Aushvici. Për nga njohja bën pjesë ne misteret me mëdha të historisë së Shqipërisë. Asnjë fjalë e thënë, asnjë përmendje as rastësore në librat tanë, asgjë prej gjëje. Duket se regjimi komunist e kish dënuar me heshtje masakrën më të madhe e të pamëshirshme që ishte bërë mbi burrat shqiptar fill pas mbarimit të Luftës se II Botërore. Në këtë optikë e gjej jo vetëm me vend, por detyrë njerëzore të sillet në dritën e diellit ajo pabesi e madhe, ajo shfarosje e paramenduar nga ana e komunistëve serb, të cilët arritën të zhduknin një armatë të tërë burrash numri i të cilëve nga të dhënat e para shkon nga 3700-4200 vetë, të cilët edhe sot nuk kanë as varr e as dinjitet në historinë e këtij kombi. Komunizmi shqiptar, përpos gjithë poshtërsive të tjera, ish i shënjuar me një vulë të fortë antishqiptarizmi. Heshti dhe ndihmoi kur pa mijëra burra shqiptar të shuheshin, heshti dhe ndihmoi në harresën e plotë të këtij fakti çnjerëzor. Këtë realitet do duhet ta ndryshojë puna e komisionit hetimor të Tivarit; të sjellë të vërtetat në dritën e diellit, të zbulojë përpara shqiptarëve përgjegjësitë historike e penale të drejtuesve komunistë të shtetit shqiptar.


Komisioni që do të zhvillojë këtë hetim parlamentar do e shtrijë verifikimin edhe jashtë Shqipërisë me anë të mbledhjes së dëshmive edhe nga personat me qëndrim jashtë Shqipërisë. Si do të realizohet kjo?
Tashmë ju keni në duar planin hetimor të miratuar nga ana e komisionit të Tivarit. Në të përcaktohen gjithë hapat procedural që do të ndiqen. Do të thërriten për të dhënë dëshminë e tyre gjithë personat që kanë dijeni mbi ngjarjen, që kanë marrë pjesë apo që janë të përfshirë në këtë hetim. Komisioni dhe ekspertët e tij do të përdorin çdo dëshmi, dokument apo arkiv, për të zbardhur çështjen. Besoj se do kemi një punë të vështirë por do dalin në dritë dokumente dhe dëshmi unikale për nga rëndësia në zbardhjen e çështjes.


Socialistët kanë refuzuar të jenë pjesë e këtij hetimi. Gjatë seancës ku u miratua ngritja e komisionit, deputeti Ruçi në emër të grupit socialist kundërshtoi ngritjen e një komisioni hetimor nga parlamenti shqiptar dhe u kërkoi deputetëve të mazhorancës që të mos bëjnë politikë me jetën e personave të masakruar. Sipas tij ngjarja e 65 viteve më parë ka ndodhur jashtë territorit të Republikës së Shqipërisë dhe i takon autoriteteve të shtetit të ri të Kosovës që nisin një proces hetimi. Cili është komenti juaj?
E kuptoj deputetin Ruçi i cili ende nuk ka bërë ndarje shpirtërore nga Partia mëmë që e lindi dhe e rriti. Nuk kuptoj ata dhjetëra deputet të tjerë që janë rritur në një kohë tjetër dhe më së paku do duhej të bashkëpunonin për hir të madhësisë dhe gravitetit të ngjarjes. Kuptoj mirë që njerëzit, prindërit e të cilëve kanë qenë të përzier në mënyrë direkte dhe eksponenciale në regjimin e atëhershëm nuk munden të pranojnë një fajësi të tillë kriminale, por ky mund të ish rasti që të fillonin një "Mea Culpa", që do lehtësonte shpirtrat e vrasësve e të vrarëve. Por me sa duket kolegëve tanë i mungon kurajë të vejnë gishtin mbi plagë. Është gjithsesi zgjedhja e tyre! Shteti shqiptar, ka gjithë të drejtën dhe detyrimin moral dhe ligjor të hetojë këtë masakër, ku humbën jetën mijëra shqiptar të tjerë të pafajshëm. Argumenti për mos hetim nga ana e shtetit shqiptar pasi nuk është as vend i masakrës dhe as shteti i Kosovës, nuk kanë bazë logjike, as njerëzore apo historike. Duhet të rikujtojmë se Kosova nuk ishte shtet në vitin 1945, dhe i vetmi shtet shqiptar i implikuar drejtpërdrejt në këtë masakër, përgjegjësia dhe bashkëfajësia e të cilit duhet të ndriçohet, ishte shteti shqiptar që drejtohej nga klika komuniste e Enver Hoxhës. Nga ana tjetër, më duhet t'i kujtoj zotit Ruçi se përveç faktit që armata e tërë e viktimave kaluan në territorin shqiptar, një numër që shkon deri në 1300 burra janë ekzekutuar e hedhur në hone e gremina pikërisht në veri të Shqipërisë. I helmuan si kafshë, e nuk i linin ti afroheshin as krojeve për ujë, i thernin se nuk ecnin aq shpejt sa çetnikët mbi kuaj, i mbysnin se dilnin nga rreshtat e vdekjes....e kjo ndodhi në territorin tonë, në shtetin amë, përpara syve tanë. Kjo punë që kemi nisur është për të nderuar viktimat dhe historinë e kombit tonë, është të tregojmë fajin e fajtorët e jo për të bërë politikë me masakrën. Zoti Ruçi e di mirë çdo të thotë të bësh politikë më vdekjen dhe e ka parë dhe rezultatin e thellë humbës e dëshpërues që sjell politika dhe loja me të vdekurit.


Ju, mazhoranca, keni akuzuar për këtë ngjarje ish-presidentin Ramiz Alia. Ku i bazoni këto akuza?
Ramiz Alia ka qenë komisar i divizionit të pestë, divizion i cili u caktua për të ndjekur armikun në terrorin e Kosovës, dhe që qëndronte në atë kohë në terrorin e Kosovës. Me këtë detyre ai ishte përgjegjësi kryesor politik i forcave të armatosura shqiptare dhe plotësisht në dijeni për përmasat e gjenocidit që vëllezërit komunist serb, po kryenin mbi shqiptarët që i kishin çarmatosur. Nëse lexoni veprën e Azem Hajdinit, i cili ka shkruar mijëra faqe dëshmi, aty do të keni mundësi të shihni gjithë informacionin që kishin krerët e shtetit shqiptar. Nga ana tjetër arkivat e shtetit shqiptar flasin për heshtjen që aplikuan si standard për ngjarjen, dhe për veprime akoma më të rënda, viktimat që u dorëzuan në shtetin amë, komunistët i rikthenin në duart e serbëve.


Nëse ndonjë dëshmitar refuzon të vijë në komision, si do të veprohet?
Komisioni punon mbi bazën e një rregulloreje. Mund t'i drejtoheni dhe të shihni se mbi çfarë bazash ligjore thirren dëshmitarët dhe aty mund të kuptoni se si veprohet në raste refuzimi.


Nëse gjenden, evidentohen persona përgjegjës për këtë ngjarje, çfarë pasojash do të kenë?
Ligji për komisionet hetimore e përcakton qartë. Provat e fajësisë penale i kalojnë organeve të drejtësisë, zbardhja e drejtë dhe e paanshme e ngjarjes i kalon historisë.

Komisioni Hetimor i Kuvendit për hetimin e fakteve, rrethanave dhe përgjegjësive të Masakrës së Tivarit të vitit 1945, në mbledhjen e tij të dytë ka miratuar planin paraprak të hetimit. Sipas njoftimit për shtyp të Kuvendit në qendër të hetimit do të jetë zbardhja e plotë e ngjarjes, gjetja e ideatorëve, ekzekutorëve dhe bashkëpunëtorëve të masakrës.
"Puna e komisionit do të fokusohet në hetimin e ngjarjeve që paraprinë masakrën e Tivarit dhe roli i individëve të përfshirë në secilën prej tyre, ku në fokus do të jetë nxjerrja e përgjegjësive shtetërore dhe individuale e personave që me veprimet apo mosveprimet e tyre lejuan dhe ndihmuan në kryerjen e kësaj masakre"- u shpreh Beja

__________________


Javen e pare te qershorit, kryeministri Sali Berisha kërkoi ngritjen e një Komisioni Hetimor për zbardhjen e masakrës së Tivarit. Gjatë fjalës në mbledhjen e grupit të PD-së, Berisha ka akuzuar sërish ish presidentin Ramiz Alia si përgjegjës për këtë masakër.

Ramiz Alia akuzon Berishën:Dëshmia e '45

UPDATE- Ish-presidenti i fundit komunist, Ramiz Alia, hodhi poshtë akuzat e kryeministrit Sali Berisha për implikimin e tij me masakrën e Tivarit, të ndodhur në mars të vitit 1945, kur UDB-ja jugosllave, sipas udhëzimeve të qeverisë së saj në Beograd, ekzekutoi rreth 4000 kosovarë të pafajshëm.

"Berishën çdo gjë e shqetëson, sepse ashtu është formuar ai. Tani ka problemet e mëdha me Partinë Socialiste, ka probleme të mëdha me Komunitetin Ndërkombëtar,-u shpreh

ish-presidenti, gjatë promovimit të librit të tij të fundit në Tiranë"- "Sali Berisha, kur ka halle, kur ka probleme, do të krijojë gjullurdi, të kapet diku të krijojë një problem"-vijoi më pas ai, duke shtuar se: "Unë kam një të keqe të madhe, që nuk e dëgjoj Berishën. Koha kur ka ndodhur masakra i përket fundit të Luftës së Dytë Botërore, kur ushtria partizane shqiptare kishte shkuar në ndihmë të popujve të ish-Jugosllavisë për tu çliruar nga ushtria gjermane. I lindur në tetor të vitit 1925, Alia nuk kishte mbushur të 20-at kur si pjesëmarrës në formacionet partizane të ushtrisë shqiptare do të luftonte edhe në çlirimin e popujve të ish-Jugosllavisë. "Tivari është në Mal të Zi dhe kur ka ndodhur ngjarja ne kemi qenë në Bosnjë. Është një ngjarje e rëndë për kosovarët dhe le të përgjigjen vetë ata ose më mirë serbët që e organizuan ", u shpreh ish- presidenti.

Deklarata e tij erdhi pas interesimit të gazetarëve gjatë ceremonisë së promovimit të librit të tij "Jeta ime".

27.09.2010      Gazeta Shekulli

Gjuha Pellazgo-Ilire ne veprat Egjyptaso-Greke: "Thoti" dhe "Iliada dhe Odisea"

Filologu i shquar nga Roma Giuseppe Catapano, botoi si rezuitat të punës së tij kërkimore - shkencore 40 vjeçare, një vepër kapitale nga fusha, e shkencave i filologjike, të cilës i vuri një titull mjaft interesant: THOT - TAT PARLAVA ALBANESE (Thoti - Tati fliste shqip). Është hartuar në italishte në formë proze dhe poezie, madje në italishte dhe arbërishte. Siç shihet nga vepra, autori, për studimin e vet delikat dhe të vështirë, është mbështetur kryesisht në veprat e shkrimtarëve antikë dhe në përmendoret e egjiptianëve, hititëve, grekëve dhe romakëve të vjetër, respektivisht edhe në shkrimet e ilirëve - shqiptarëve të lashtë. Duhet theksuar që në fillim se pohimet e Giuseppe Catapanos janë në harmoni me pohimet e shumë filologëve, historianëve dhe arkeologëve anglezë, francezë, turq, arabë dhe shqiptarë. Qëllimi im themelor është që me këtë shkrim t'ua prezentoj lexuesve tanë një vepër vërtet me rëndësi kolosale, e cila i dedikohet kulturës së lashtë të ilirëve shqiptarëve. Nga ana tjetër, shpresojmë se kjo do ta nxisë kritikën shkencore në këto fusha të dijes, e cila për fat të keq, deri në ditët tona nuk ka arritur të jetë në nivel të duhur. Sipas mendimit të Catapanos, shqipja, më drejtë, ilirishtja, po u flitka më se 12000 vjet, ndërsa sipas Horald Whitehall-it, profesor i linguistikës anglo gjermane në universitetin Indiana (SHBA), shqipja është dega më e vjetër e trungut të familjes së gjuhëve indoevropiane. Si e tillë, ajo nuk është degëzuar më tutje, por ka mbetur si gjuhë e parë dhe e vetmuar. Kemi lexuar dhe dëgjuar për hieroglifet e egjiptianëve të lashtë, të cilët si skalitje të shenjta, janë krijuar para 4000 vjetëve para e.s., por deri në ditët tona, nuk kemi ditur se hieroglifet egjiptiane kanë domethënie shqipe. Këtë dukuri na e zbuloi filologu Giuseppe Catapano në veprën e vet "Thoti - Tati fliste shqip". Po kush ishte THOT - i ? THOT-i (ose TOT-i) (lat., gr. Thoth; egjip. Tehuti) ishte perëndia e mësimit, e shkathtësisë së të shkruarit, e shkencës dhe e magjisë së egjiptianëve të lashtë; pastaj ishte matës i kohës dhe zbulues i numrave dhe përpilues i hieroglifeve. Ai përshkruhej si qenie me trup të njeriut e me kokë të ibisit, përkatësisht të shqipes (shqiponjës). Ndërkaq, sipas Giuseppe Catapanos, Thot-i, i cili e "fliste shqipen", i përpiloi hieroglifet, alfabetin fonetik të egjiptianëve të lashtë, duke u mbështetur në gjuhën e vet amtare" - në gjuhën shqipe. Jo vetëm kaq, konstaton Catapanoja - nga hieroglifet egjiptiane u formuan edhe alfabetet, shkronjat tjera, ato të shqipes (të cilat njihen si shkronja latine, shih tabelën, të hebraishtes, samaritano - palestinishtes, sirianishtes, arabishtes dhe të greqishtes. Thoti ishte edhe krijues i shkencës antike. Ai dhe dijetarët tjerë, flitnin shqip qysh para 12000 vjetëve, meqë ajo periudhë historike (parahistorike) konsiderohej si erë ilire, apo kuturë pellazgjiko - ilire e shqiptarëve të lashtë. Sipas Giuseppe Catapanos, emërtimi Thot, padyshim, rrjedh nga folja e shqipes: thom, thua, thotë = me thënë, besim, lajm, etj. me kuptim "lajmëtar i zotave" (messagero degli dei). Për më tepër, emri Thot, në gjuhën shqipe ka edhe domethënien: me i thënë, të gjitha dituritë (urtësitë) e Atlantidës Atlasit - Atlashit, e cila, poashtu, shpjegohet, nga autori në fjalë, me shqipen: AT = at - baba, dhe LASH(TË) = i vjetër, që do të thotë: stërgjysh. Por, çfarë paraqiste Atlantida? Ajo sipas Platonit (427 - 347 p.e.s.) ishte vend i madh dhe i fuqishëm, i cili, 9000 vjet para tij, ishte mbytur në Oqeanin Atlantik. Sipas G.Catapanos, Atlasi - Atlantida ishte një nga vendet më të zhvilluara të stërgjyshëve të shqiptarëve të sotëm, të cilët, pas zhdukjes së saj (Atlantidës) para 12000 vjetëve, atlantidasit e mbetur gjallë kaluan në luginën e Nilit, ku e krijuan një kulturë të re, kulturën e egjiptianëve të lashtë, e cila, si duket, qe vazhdim i kulturës së Atlantidës. Në të mirë të këtij mendimi flasin edhe rezultatet shkencore të punës shumëvjeçare të G.Catapanos, i cili, përkitazi me këtë çështje, thotë: Atlantida quhej edhe Borei, d.m.th. e bardhë, nga fjala iliro shqipe: borë. Kjo fjalë përdorej te egjiptianët e lashtë në formë borea; në frëngjishte të vjetër si bore, kurse në italishte si borea. Nga ana tjetër borea në Egjiptin e lashtë identifikohej me sfingën. Sfinga në Egjipt ishte një amblemë guri, adhurues i DRITËS, që e personifikonte Zotin. Prandaj Thoti, sipas gjykimit të Catapanos, nuk i takonte erës egjiptiane, por asaj të boreo-s, d.m.th., të erës së Atlantidës. Sepse Thoti konsiderohej krijues i doktrinës VERBALO - DRITËS, që u manifestua në Tokë. E DIELLI, ishte simbol i NJË PERËNDIE, ATUM ose TEM, terma këto që kanë shpjegim iliro - shqip: AIN A,a BROF B DORË D GATH G FJERË F HJETË H KUFË K MIRË M GJI GJ NU N U U PLIS P QULL Q BUZË R STOL-i S SIXHIR S TËRË T TËRË T ISË I ASHIM A, O ZVARANIK Z,ZH SHI SH     • AT = at = at (babë)   • U = unë   • M = më = mëmë  • T = tatë = babë   • E = e    • M = më = mëmë Edhe G.Catapano është i mendimit se emri ilir rrjedh nga i lirë, dhe shqiptar nga shqiponja, d.m.th. ashtu siç e shpjegon tradita shqiptare, sepse shqipja (shqiponja) e simbolizon DRITËN, THOTIN, ZOTIN. Kështu edhe hierogiifi i parë >>>>, të cilin Thoti e quajti shqip AIN = IBIS = SHQIPE, e simbolizon vet THOTIN, d.m.th. ZOTIN, dhe ka këtë shpjegim në shqipen: • A = ATË, fillimi premierës; Zot! At i përjetshëm • I = fjalë (folje) krijuese (themeluese) e fillimit: Zot krijues • N =  (N = NU = në ujë) materie e parë (uji) për të gjitha krijesat; Zot i përhapjes së dashurisë. AIN-i, pra, ishte simbol që tregonte edhe lindjen, vitalitetin e burrërisë, i cili frymëzonte krijesën Në të vertetë Thoti, me këtë hieroglif, i cili qe i pari dhe më i rëndesishmi në sistemin e hieroglifeve, e simbolizoi vetveten, sepse ishte krijues i tij, pra ishte perëndi - Zot. Ky hieroglif në alfabetin e shqipes paraqitet me A. • Hieroglifi , të cilin Thoti e quajti me fjalën shqipe BROF, me kuptim në kembë, paraqiste tingullin e germës shqipe B. Tregon qëndrimin karakteristik të njeriut inteligjent krijuar nga periudha në pozite drejtë, me kokë lart, i cili është duke e ruajtur fuqinë lart në qiell e në mënyrë të përhershme. Tregon se ky qëndrim është njelëzor e vet njeriu, si qenie, është i përsosur. Fjala brof në shqipen e sotme ka këto kuptims: Ngrihem menjëherë në këmbë. Brofi ne këmbë. U ngrit (u çua) brof. • Hieroglifi ; të cilin Thoti e quajti DORË, si simbolikë paraqiste punën e dorës së njeriut, apo të gjitha intervenimet e njeriut për pronësi, me qelli që puna të jetë e begatshme e dobishme për njeriun. Ky hieroglif në shqipen mori formën D. • Hieroglifi , të cilin Thoti e quajti GATH (GARDH), e si simbolikë paraqiste ndalesën - pengimin - gardhin në afërsi të faltores, në alfabetin shqip e mori formën G. • Hieroglifi të cilin Thoti e quajti FJERË, paraqiste shlingën ose neperkën, gjarpërin helmues, me kokë të shtypur në trajtë trekëndëshi, me dy dhëmbë në gojë dhe bisht të shkurtër. Edhe sot e kësaj dite nepërka quhet FjERË, në Malësi, në dialektin gegë. Në shqipen mori formën F. Hieroglifi , të cilin Thoti e quajti HJETË, d.m.th. ashtu siç e quajnë edhe sot arbereshët bishtalecin e flokëve, thurrjen, nyjën, lidhjen. Në shqipen mori formën H. • Simbolin , Thoti, në sistemin e hieroglifeve, e quajti KUFË, d.m.th. nga shqipja KOFË (KOVË), e cila si simbolikë paraqiste enën ku bëhej përzierja e fuqisë per krijimin e materies. Në shqipen mori formën K. Është në interes të vihet në pah edhe një dukuri. Shkronja KAF e arabishtes, jo vetëm që ka ruajtur formën dhe shqiptimin e hieroglifit KUFË, por çdo pjesë (sure) e Kur'anit fillon me germën KAF ( çfarë supozohet se KAF - at paraqesin vet Kur'anin, d.m.th fjalët e perëndisë - Allahut. • Hieroglifin , Thoti e quajti GJI, emërtim shqip i gjinjve të femrës, nga i cili u lind shhronja GJ në shqipen. Ndërkaq, hieroglifin Thoti e quajti NU, fjalë kjo e përbërë nga: NË UJE. Nga ky hieroglif doli shkronja N. Shqiptari kosovar fjalën NË UJE e shqipton N'UJË ndersa këtë shkronjë hebreji e shqipton NUM, e arabi NUN, d.m.th. nga shqipja: N'UJË. Poashtu në Biblen e shenjtë thuhet: "Në fillim perëndia mori frymë n'ujë". Do te thotë krijesat u krijuan në fillim n'uje, në dete. Kjo filozofi e stërgjyshëve të shqiptarëve aprovohet nga shkencat bashkëkohore. Në të vërtetë, hieroglifi NU simbolizonte materien e parë, Zotin dhe përhapjen e dashurisë. • Hieroglifin  Thoti e quajti U. nga shqipja unë, kështu që edhe në shqipen mori formën U. • Thoti hieroglifin  quaiti PLIS, që në shqipen do të thotë: tullë copë e madhe dheu që ngre pllugu kur çan tokën; copë e tillë dheu me bar, e prerë me bel a me ndonjë mjet tjetër; plisat e arës; plis me bar. Në shqipen mori formën P. • Sipas Thotit hieroglifi quhej QULL, nga shqipja: materie pa formë, brumë, baltë, lloq, materie kjo që mund të transformohet me përzierje nga puna e njeriut. Ky hieroglif në shqipen mori formën Q. • Thoti hieroglifin e quajti BUZË, për tingullin R. sepse buzët, me këtë rast, përfaqësonin gojën, respektivisht, buzët që bënin rojë, ruanin "fjalën, gjuhën, dhëmbët. • Ndërkaq, për tingullin S. Thoti përdori dy hieroglife:, të cilin e quajti STOL, STOLI, dhe , të cilin e quajti SlXHIR term ky që përdoret edhe sot e kësaj dite te shqiptarët gegë në formë singjir, apo zingjir. • Edhe për tingullin T, Thoti përdori dy hieroglife; dhe nga fjala shqipe TERË, me kuptim fitim. • Për tingullin I dhe J Thoti përdori hieroglifin , të cilin e quajti ISË, që do të thotë DRITË, e me kuptim: FILLIMI I JETËS. Simbolizon DIELLIN, i cili rrezaton forcë kreative. Shkronja I qe emër i parë që iu dha perëndisë së njeriut; PERËNDIA E DRITËS SË PËRHERSHME. Nga fjala ISË doli emri; IDISË - simbol i dritës. Kështu, pra, shkronja i te shqiptarët hyn në tingullin e fjalëve që shpreh dritën, bukurinë, stolinë. Pra kjo urtësi ISIAKE (isiakë = nga isë = DRITË), në arbërishte do të thotë DRITË. • Hieroglifin ,Thoti e quajti ASHIM nse ASHËR, me kuptim degë, filiz dru i çarit (i plasaritur, i ndarë). Hieroglifi në fjalë paraqet veprimin ose aktivitetirl e njeriut në natyrë. Zaten edhe në gjuhën e sotme të shqipes flala ASHËR do të thotë ashkëll dru i vogël, i çarë për zjarr. Copë druri i çarë si dërrasa e hollë, që përdoret si petavër ose për të mbuluar çatinë, pullazin. Çati me ashra. Çaj (bëj) ashra. Me fjalë të tiera hieroglifi "ashër" i paraqiste tingujt â,tinguj këta që janë guturalë, por të zhdukur te toskët. Në shqip mori formën à. • Për hieroglifin , Thoti e përdori shprehjen shqipe ZVARANIK ose ZHVARANIK = zvarranik i tokës. Simbolizonte vuajtjen e shfrenuar, por zvarraniku konsiderohej frymezim i tërbuar e sentimentai. Hieroglifi në fjalë në shqipen dha tingullin Z dhe Zh. • Kurse hieroglifin e fundit , Thoti e quajti me fjalën shqipe SHI. Si hieroglif paraqiste një liqe me ujë të shiut origjinal. Për më tepër, jeta, vdekja, rilindja, gjithmonë janë të lidhura me ujin "NU" ose "SHI", sepse në "NU" krijohet jeta. Nga ky hieroglif u krijua shkronja shqipe SH. Është shumë interesant edhe dukuria e kësaj shkronje, meqë në hebraishte dhe arabishte quhet SHIN dhe forma e tyre është e njëjtë me hieroglifin SHI; "bazeni me pika të shiut", që do të thotë se gjuha, kultura dhe prejardhja e shqiptarëve, hebrejve dhe e arabëve është identike, si duket, është nga ilirët e lashtë, apo nga stërgjyshët e shqiptarëve të sotëm. Mendimi mbi prejardhjen e njëjtë të shqiptarëve, hebrejve dhe arabëve është vallë fakt historik, apo fantazi? Në vështrim të pare duket si endërr, por nëse merren parasysh burimet historike, kërkimet arkeologjike, të dhënat gjuhesore dhe Bibla e Kur'ani, atëhere mund të bindemi mjaft edhe për këtë pohim jo aq të zakonshëm. Këto lidhje të shqiptarëve me popujt më të lashtë të Afrikës dhe të Azisë së Afërme janë shumë të hershmë, më të hershmë se sa është menduar deri tash, çka tregon fakti se perëndia THOT (stërgjysh i shqiptarëve), e barti, pas katastrofës së Atlantidës, që ndodhi para 12000 vjetëve, kuLturën ilire - shpiptare në Afrikë, sigurisht edhe në Azi. Kurse, para 6000 vietëve Thoti e krijoi edhe sistemin e hieroglifeve në bazë të ilirishtes - shgipes, sistem ky që shërbeu si mostër për përpilimin e sistemeve të tjera të alfabeteve, si ai i shqipes, që gabimisht e njohim si alfabet latin, i hebraishtes, samaritaro - palestinishtes, sirianishtes, arabishtes dhe i greqishtes! Ky fakt tregon se ilirët, si stërgjyshër të shqiptarëve, nga gjuha e zakonet shtriheshin që moti, jo vetëm në gjithë Siujdhesën Balikanike, por edhe në Siujdhesën Apenine, në ishujt e Detit Mesdhe, Egje, ne Azinë e vogël, në Siujdhesën Arabike, në Gadishullin e Pirinejeve. Shkurt, kultura iliro - shqiotare, Si kulturë e qytetërimit të parë të këtij ambienti, shtrihej nga Irani në lindje, deri në Atlantik në perëndim dhe nga Alpet në veri, deri në Afrikën Veriore në jug. Në këtë pjesë të vështrimit tim - nënvizon Catapanoja - u demonstrua vetëm THOTI, i cili e krijoi alfabetin hieroglifik fonetik, me çelës të shqipes (të ilirishtes - S.R.), që u muar për çdo hieroglif te tingulFit të parë, vokali ose konsonanti, të qenies së emrit shqip kuptim ky që zbulon shpjegimin e sigurt, i cili nuk mund të mohohet: 1. Që origjina ilire na shpie në kohe më të vjetra, histori kjo e cila na mahnit, apo histori që na shpie në neolit (koha e re e gurit). Ndoshta origjina e civilizimit neolitik fillon me zhdukjen e Atlantidës (para 12000 vjetëve), epokë kjo qe solli nevojën e krijimit të THOT-it në Egjipt, si mënyrë e shpjegimit të fillirnit të punës. 2. Ky studim, si pohim i së vërtetës, korrigjon datën e historisë, korrologjisë (disciplinë që studion ndarjen gjeografike), etnologjisë dhe filologjisë. 3. Rishikimi i Thotit zgjeron kufijt e shkencave që deshëm s'deshëm ndikon në metafizikën e cila është me rendësi për njeriun dhe njerëzimin sepse arrihet rishtazi në kuptimin e mendimit së ndjenjës së të vërtetës për jetën që është vërtet natyre shpirtërore, është erë e vërtetë e shkëlqimit të lavdishem të DRITËS SË PARË, përfundon G. Catapano. Rezultatet shkencore të arkeologëve anglezë, amerikanë, gjermanë dhe turq (J.E. Gauter më 1894, R. Campbell - Thompson më 1910, E. Pitard më 1927, Kurt Bittel më 1831, Shevket Aziz Konsu, Kiliç Kokten, Enver Bostanci, Muzaffer Shanyurek, Fikret Ozansoy, që nga viti 1936 e tutje, Halet Çambel John Brandwood më 1968, etj.) pasqyrojnë në mënyrë plastike në veprat e tyre ketë çështje. Sipas mendimit të këtyre dijetarëve kuptojmë: -se vala e parë e furishme e dyndjes së hititëve të cilët përfaqësonin, një fis të veçantë të ilirëve, ose i takonin njërit nga fiset e shumta të dardanëve, u shpërngulën, kuptohet në disa faza nga Ballkani i Epërm, apo nga Dardania, kah brigjet perëndimore dhe veriore të Detit të zi, kah Kaukazi për në Anadollin Qendrore; - se kjo shpërngulje u bë në kohën e paleolitikut, mezelitikut, neolitikut dhe halkolitikut; - se hititët e sollën teknologjinë e xehetarisë dhe të metalurgjisë nga Ballkani në Anadoll; - se kah 2000 - vjetshi para e.s. filloi periudha historike në Anadoll, e cila nga shkencëtarët u quajt "periudhë e hititëve" (2000 - 700 parae.s.); - se në shekullin XII para e.s. përmenden tre perandorë me emrin Arnuvanda l,II,III, prej të cilit emër si duket, u krijua, sipas ligjit të metastezës, njëri nga siononimet për shqiptarët - arnavudë; - se në vitin 3000 para e.s. shkaktohet; vala e dytë e furishme e dyndjes së ilirëve dardanë, prej të cilëve u krijua Troja, dhe me emrin e dardanëve u emërtuan: njëra derë e Trojës Dardanos. ngushtica detare mes Anadollit dhe të Ballkanit - Dardanelet, dhe një qytet Dardania apo Dardanos në veri të Trojës. - se m; 1200 para e.s. ndodh vala e tretë e dyndjes së ilirëve frigas nga Dardania e Ballkanit, prej të cilëve u krijua Mbretëria Frigase (750 - 546 para e.s.) në Anadollin Perëndimor; - dhe se, me sa duket, nga koha e dyndjes së hititëve daton historia e një krahine në Kaukaz, e cila quhej në kohën antike ALBANIA, kurse banorët e saj albanë, sigurisht nga emri i një fisi të ilirëve të Ballkanit, të cilët quheshin albanë. Tani për tani do t'i vë në pah edhe disa fjalë hitite që kanë lidhje me shqipen e sotme, fjalë këto që janë zbuluar në plisat (tullat) e pjekura, të cilat kanë shërbyer si mjet për të shkruar, me shkronjat e veta karakteristike kunjore dhe hieroglifike. Ní =  tani Asht  =  asht-i Ata = ati, baba Maje =  ngritje, rritje Mat  =  mas, matje Njoj =  njoh Wit =  vit-i Ane =  anë,-a Gjun =  gju-ri Qend =  qind ili =  yll-i, zoti Bait  =  oborr,-i Et =  etj:e,-a; etjeje Lule =   lul:e,ja Est =  është Dor =  dorë Gurta =  kala, fortifikatë Mial =  mjaltë Wesha =  veshj:e,-a Miel =  miell,-i Shur =  ranë, ranishtë Urirn =  urim,-i Turija =  turi,-ri Nakt =  natë Ara =  të lashtat Sojoti =  sit:ë,-a Shkal =  shpoj, shërthej Hur  =  uri.-a Leiht =  lehtë (i,e) Lissi =  lis,-i,sh.-a Sipas G. Catapanos edhe vet Moisiu e ka folur shqipen e Thotit dhe se emri hebrej- jevrej, për izraelitët rrjedh nga shqipja iliro hitite: JHVE = Tl JE VET: JE VE(T). H e cekur, në hebraishten e vjetër është shqiptuar edhe si E. Disa historianë arabë mendojnë se shqiptarët dhe arabët kanë prejardhje të përbashkët qysh nga kohët më të hershme. Kurse Elvia Çelebiu (1611 - 82) vë në pah se nga fisi Kurejsh, nga i cili rrjedh Muhamedi, profeti i islamizmit, rrjedhin edhe shqiptarët. Mirëpo, origjinën e përbashkët të shqiptarëve dhe të arabëve, nëse këto pohime kanë bazë shkencore, duhet kërkuar qysh nga koha e lashtë ilire, së paku para 4000 vjetëve, d.m.th. qysh nga koha e profetit Ibrahim, prej të cilit, thuhet në botën arabe e hebreite, rrjedhin arabët dhe hebrejt. Ndërsa Willy Borgeaud-i thotë se palestinezët (filistinët) kanë emër ilir, dhe se Argolida dhe Elida në Greqi janë vatra të rëndësishme ilire në pjesën e Mesdheut. E sipas mendimit të Faik Reshit Unatit, palestinezët (filistinët) u tërhoqën nga Kreta për në Palestinë rreth vitit 1200 para e.s. Palestinezët ishin banorët e ish qytetit ilir Paleste - Palasa e sotme në Himarë. Në fund do t'i vë në pah edhe disa konstatime të Giuseppe Catapanos lidhur me lashtësinë e gjuhes shqipe. Sipas tij, kërkimet e ndërgjegjshme apo studimi komparativ i gjuhëve të vjetra të llojilojshme, na shpien te "ESKUERA" baskisht (E - SHKUERA, që në shqipen do të thotë gjuhë e shkuar - e kaluar), d.m.th. na bien te shqipja, hititishtja, hebraishtja, arabisht- ja, arameikishtja (gjuhë semite perëndimore e folur në kohën e lashtë në Siri, Mesopotami, Palestinë) dhe koptishtja - gjuhë liturgjike e të krishterëve të Egjiptit, që do të thotë gjuhë e THOTIT. Këtë e dëshmojnë edhe faktet që vijojnë: - Shprehja PAN - AMEN, përbëhet nga Zoti Amon, emër i përbërë nga fjalët shqipe: A = AT = babë M = MË = mëmë ON = Onë = Yn = Yni (joni) -mos të harrohet se është NJË ZOT Kjo shprehje përdoret te të gjithë popujt dhe në të gjitha gjuhët në dy forma: AMEN ose AMIN. - THOTI, që është atribut i të gjitha shkencave antike, nga Nili e shtriu dritën në gjithë botën, sepse në Egjipt u krijua civilizimi i përparuar. - Prania e ilirëve në Egjipt mund të datohet para 12000 vjetëve, peridhë kjo që përputhet me zhdukjen e Atlantidës, e cila u përshkrua nga Platoni në dialogun e "TIMEO"-s dhe të "CRIZIA"-s. -Shqipja flitej para 12000 vjetëve, jo vetëm në tokën e Nilit, por edhe gjetiu, duke qenë se: 1. Ilirishtja ishte shumë më e vjetër se sa që mendohej deri më sot. 2. Kultura e lashtë e POPULLIT TË LIRË (ilir) në Egjipt ishte e vjetër, së paku 12000 vjet. - Emri POSEIDON, emërtim i zotit të deteve dhe të tërmeteve i cili qe vëllau i Zeusit (ZOTIT), shpjegohet me shqipen: PO Sl - E - DON = me kuptim: shumë e dëshiron. - Emri FARAON, me kuptim I NJERËZISHËM, poashtu rrjedh nga shqipia: FARA - JONË. - THOTI është lajmëtar i perëndive. - THOTi konsiderohet gjithashtu si personalitet më i ditur, "më i urti prej të urtëve" i të gjitha kohëve më të vjetra, nga doktrina e të cilit dolën fillet e mëdha të humanizmit, sikurse RAMA, KRISHMA, MOISIU, ORFEU, PITAGORA, PLATONI, të gjithë: lajmëtarë, sub velo, të DRITËS SË ARDHSHME, ekzistues të përhershëm, DIVIN LOGOS FIGLIO di DIO (ARSYEJA HYJNORE BIRIT TË ZOTIT), që do të mishërohej për çlirimin e njeriut dhe shpëtimin e botës. THOTI është themelues i religjionit të DRITËS dhe i shkencave sekrete (okulte) të mistereve dhe është gfithashtu në përgjithësi shpikës i shkrimit. Prandaj, bazuar në shënimet e sipërshënuara mund të konkludohet: - se pellazgët - ilirët ishin stërgjyshët e shqiptarëve; - se pellazgët - ilirët, me emra të ndryshme, d.m.th. me emra të fiseve pellazgo - ilire (gegë, toskë, albanë, arbër, arnautë, dardanë, maqedonë, hetitë a hititë, trojanë, ejiptianë, etruskë, etj. etj.) jetonin në një sipërfaqe shumë më të gjerë në tri kontinente: në Evropë, Afrikën Veriore dhe në Azi, deri në Iran dhe Indi; - se ilirishtja - shqipja, si degë më e vjetër e familjes së gjuhëve indoevropiane, është çelës i qytetërimit njerëzor; - se nga gjiri i ilirëve dolën shumë perëndi, profetë, perandore e dijetarë; - se stërgjyshët e shqiptarëve, pellazget-ilirët, me kulturën e tyre të lartë kontribuan jo vetëm në civilizimin e popujve tjerë, të cilët i sundonin, por, me anë të vetë asimilimit, kontribuan në krijimin e shumë kombeve dhe kulturave (feve, gjuhëve, shkrimeve) të veçanta në tri kontinente; - se shkatërrimi i pellazgëve - ilirëve të shumtë dhe të kulturuar u shkaktua jo vetëm nga katastrofat natyrore, por edhe nga luftat e brendshme që u zhvilluan mes fiseve të tyre, luftë kjo që vazhdoi, tradicionalisht, deri në ditët tona; -se nga bërthama e pellazgëve -Ilirëve shumë të lashtë - vetëm shqiptarët mbetën pa u shkrirë në popuj apo kombe të tjera - në grekë, hebrej, arabë, italianë, austriakë, sllavë të jugut, turq, etj.; - se vetën gegët, në një masë të konsiderueshme, e kanë ruajtur shqiptimin e ilirishtes - shqipes së lashtë; - dhe se fjalën vendimtare, përkitæi me çështjet e shtruara, duhet ta japin, në radhe të parë, filologët, arkeologët dhe etnologët. Gjuha me te cilen u shkruan Iliada dhe Odisea Gjuha me të cilën janë shkruajtur veprat origjinale Iliada dhe Odisea të Homerit ka qenë SHQIPJA. Disa të dhëna për këtë janë tek libri me autor Aristidh P. Kola, Arvanitasit dhe prejardhja e grekërve, Sh. B. 55, Tiranë, 2002; faqe 171-173.   Shqip Homerike Bizantine Greqishtja e sotme 1 Ai që nëm, nëm (folje) Neme-sis, neme-sao Katara 2 Anda, ënda Andha-no Efkharistisi 3 Arë, ara Arura Horáfi 4 Bashkë ec Vask ithi Porevume 5 dera Thira Porta 6 deti Theti-s Thalasa 7 Dhe, dheu (tokë) Jea, dhor, dha Ji 8 Dor-ë, dor-a- Ekedeka-dor-o Qheri 9 Dru Dris, drimos, driti Ksilo 10 Edhe, dhe Idhe, te Qe 11 Elbë, elbi Alfiton Krithari 12 Enë (veshje) Enimi Ruho 13 Errët, errësirë Ere-vos Skotos 14 Ethe (kam ethe) Ethir, ethae Piretos 15 Flas Flio, fliarae Milao, omilae 16 Fryma, frima (dial. j.) Frimao Fisima 17 Hedh- Heo Rhino, tinazo, sio 18 Heq (helkj = tërheq) Elko Travae 19 Iki, ike Iko Fevgo 20 Kale, kali Kelis-tos álogo 21 Kall (djeg) Kileo Qeo 22 Korr Kiro Thiro 23 Krua, kroi Krunos Vrisi 24 Krye, krie Krithen Qefali 25 Lehem (lind) Leho, lohia Jenieme 26 Lepur Leporis Lagaes 27 Lesh Lasios Malå 28 Lig (i lig) Lig-ios, lig-aes Adhinatos 29 Loz, ljoz (arbërisht) Lizo Pezo 30 Lutem Litome Parakalae 31 Marr, mar Mar-pto Perno 32 Marrë (i marrë) Margos Trelaes 33 Më duket Dhokei mi Nomizo 34 Mend, mendoj nus Mendohem Medhome Sqeftome, nus 35 Mëri, mëni (dial. v.) Minis Thimos 36 Mi, miu Mis Pondå 37 Mjeshtër Mistor Tehnitis 38 Mjet Mitos Nima hondrae 39 Ndaj, daj (dial. v.) Dheo, deo Horizon 40 Ne (neve) Noi Emis 41 Nisem Nisome Ksqinae 42 Nuk Ni uk Dhen 43 Nuse Nisos, nios Nifi 44 Para (përpara) Paros Mbrostá 45 Për ty Par ti Ja sena 46 Për-hapa, për-hapsh Apsh, aps Piso 47 Punë, puna Ponos Dhuliá 48 Qas, kias Qio, kio Simono 49 Qen, qeni Qion Sqilos 50 Re, retë Rea (perëndia e reve) Sinefo 51 Rrah Rahso, raso Dherno, htipae 52 Rri (qëndroj) e-ri-dhome Kathome 53 Rronjë (rroj, jetoj) Rronio, rronimi Zo, akmazo 54 Ruaj, rojtar Rrio, rritor Filáso 55 Shkel Skel-os Patio, patae 56 Shkop Skipon, skiptro Ravdhi 57 Sy O-se Máti 58 Tata, ati, i jati Tata, ata, jetas Pateras 59 Ter (thaj) Ter-so Stegnaeno 60 Thërres, thrres, thrras Threo, throos Fonazo 61 Torrë Tornoo Jiro 62 Udhë, udha Udhos Dhromos 63 Vanë (shkuan) Van Pigan 64 Vend, ved Ved-os, vedh-os Edhafos, topos 65 Verë (stina e Verës) Vear Kaloqeri 66 Vesa, versa Versi Dhrosos 67 Vesh, vishem Ves-this, vesnimi Forae, foráo 68 Zien Zei Vrazi Iliada dhe Odisea jane shkruar ne gjuhen shqipe, gjuhe e cila ishte e vetmja ne te gjithe konitnentin europian ne ate kohe. Kjo gje vertetohen sa here qe nje studiues, merr ne analize dhe Iliaden dhe Odeisene, pervec studiuesve, qe shume prej te cileve e kane quajtur veten gjuhetare dhe nuk kane ditur shqipen. Odisea = udhe-sheu. Etimologjia e ketij emri eshte direkt per nje njeri i cili nuk sheh rrugen, ngatarrohet etj. Dhe e verteta eshte se Odisea, u end neper dete per nje kohe te gjate, pasi nuk gjente rrugen e kthimit ne Atdheun etij. Kjo, ka perseri lidhje dhe me Poseidonin,(perendia e deteve) i cili ishte babai i Polifemit, qiklopit, te cilit Odisesa i nxorri syrin e vetem. Sa per emrin Iliada. Ne kete emer, nuk kemi asgje tjeter vetem fjalen shqipe ''yll'' Sot greket diellit i thone Ilios. Kurse yjeve u thone ''asteri'' Ne shqip atyre qe dalin naten dhe ndricojne u thone ''yje'' Atij qe na ngroh dhe na jep jete i thone ''Diell'' Ne dialekt, kemi dhe fjalen ''dill'' Shtesa e germes ''d'' ka bere qe dielli te ndahet nga yjet e zakoshme qe dalin vetem naten, sepse rrenja e fjales tek termi ''dill'' eshte ''ill'' Pikerisht kete fjale gjuha greke e ka marre duke emertuar diellin pra = ilios. Nga ketu dalim se dhe vete titulli i Iliades (ylliades) nuk eshte asgje tjeter vetem nje titull shqip. Po perse qenka shqip ky titull? Sepse pikerisht shqipja ka qene gjuha e atehershme. Dhe vete poeti Homeri (i mjeri) ka kenduar ne gjuhen e tij amtare, e cila ka qene shqipja. Fakte qe flasin vetem shqip. Iliada dhe Odisea u kendua ne pellazgjisht. Origjinali i vepres fillon me fjalen shqipe mëni = mëri . Aty tek origjinali i vepres kemi fjalet; Tin mëni Pjesa ''tin'' eshte artikull, ashtu sic e kane italianet ''la'' apo anglezet ''the'' Por, sidomos ne dialektin e jugut, thuhet edhe ne ditet tona permeri vetor i vetes se dyte ... ti = tinë ose ty = tyja = tynë Por fjalen nuk e kemi ketu. E kemi tek fjala mëni qe ti edhe une e perdorim edhe sot e kesaj dite. Por, cfar kishte pra poeti Homeri = (I mjeri) qe e filloi keshtu kete kryeveper? ( Homeri = I mjeri...ka qene i verber. ) Mos valle ne ketu na duhet te sjellim te gjithe librin dhe ta nalizojme? E kane bere te tjeret kete pune. Librin e Homerit qe e kane grekizuar komplet, blegerima e deleve te Polifemit eshte...Vi...vi....vi...vi, ne nje kohe qe e dime shume mire se delet nuk blegerine ne kete menyre, por, beee be beee ose...bëë...bëë...bëëë...bëë. Si shpjegohet qe emrat e heronjve tek Homeri, zberthehen me shqipen? Kush kane qene shume emra te kesaj bote, ne lashtesi dhe se cfar gjuhe kane folur ata. Kjo gje, jo e shpikur nga mendja ime. Qe nga Cezari, qe fliste shqip, dhe i vuri emrin kryeqytetit te Rumanise Bukur-eshte ( Bukureshti) Ka folur shqip Cezari djem....mos t'ju duket hiperbole kjo gje. Nuk eshte Cezari si Perendia...por, ka qene nje njeri qe hante buke dhe pinte uje. Nuk duhet idealizur si mbi njeri, si figure e pa kapshme, jashte fuqive njerezore...haha...ishte si ne edhe ai! Si dhe shume te tjere keshtu. Ndoshta, shume ketu, nuk jane dakort me mua, sepse kane nje te keqe...nuk u besohet qe i perkasin nje populli te lashte, nga i cili kane dale shume emra qe atyre iu duket si te larget dhe te mistershem, te huaj dhe legjendare...deri ne mitike dhe ne kete menyre, nuk kane guximin dhe fuqine ta mbajne kete peshe kaq te madhe, kaq te vjeter, kaq te forte, kaq madheshtore. Kjo vjen nga shtypja psikike qe i kane bere ketij populli qe ende flet pellazgjishten e vjeter. Qe ende zona ''toske = etruske'' ka si dialekt te saj etruskishten, qe studiues te pa afte nuk ngurruan te thonin qe ; etrusket nuk kane egzistuar. Pasi ata nuk kishin as idene me te vogel te gjuhes shqipe. Shume nuk jane dakort, por, asnjeri nuk po me hedh poshte...te kuptohemi...jo mua, por, studiuesit e afte ne kete fushe, qe ne baze te fakteve te pa kundershtueshme e kane sjelle si ne pjate te verteten duke deshifruar ''rebuse'' te vjetra mijera vjecare vetem me kete gjuhen e mallkuar shqipe. Ky popull ende nuk e di se kush eshte...ndaj dhe ka skepticizem.